Girêdan

Welatiyê bi navê Necdet Koken ku bi salan e arşîva muzîka kurdî çêdike, bi awayekî kasetên kurdî bi dest dixe û wan dike arşîv.

Necdet Koken, diyar kir ku ji bo arşîvkirinê tesîra radyoya Êrîvanê li ser wî çêbûye û di malbata wan de gelek kes dengbêj in.

Koken, got ku bavê wî jî dengbêj e û malbata wî her tim kasetên dengbêjiyê tomar dikirin. Koken bilêv kir ku dema kasetên kurdî qedexe bûn gelek kasetên di dest malbata wî de hatin çalkirin an jî desteserkirin.

Koken ji bo arşîvkirina muzîka kurdî mînaka ku dema agir bi malekê dikeve da û wiha got: "Dema agir bi malekê dikeve tu dibêjî gelo ez çi xelas bikim. Tu di wê telaşê de çi tiştên girîng hebin li pey wan dikevî û dixwazî van xilas bikî. Tu di nava agir de çi xilas bikî kar e. Niha ev ji bo muzîka kurdî jî wisa ye. Gelek tiştên aîdî çanda muzîka kurdî ji holê radibin û hewcedarî pê heye ku ew bên parastin."


BÛYERÊN BALKÊŞ

Koken, tenê arşîva muzîka kurdî çênake heke ji destê wî tê muzîka kurdî gelên wek ereb, tirk, îngilîz û hwd. jî çêdike. Koken, destnîşan kir ku dema li ser muzîka kurdî nîqaş tê kirin, ji wî pirs tê pirsîn. Koken ji ber ku di van mijaran de xwe rehet hîs dike bi hêsanî bersiva wan dide. Koken, li kursê perwerdehiya zimanê îngilîzî dibîne û gelek caran li wir kasetên hunermendên kurd diavêje ser teyîbê û guhdarî dike. Rojekê bûyereke balkêş tê serê wî û wiha behsa bûyerê kir: "Rojekê min dîsa kaseta Nasir Rezazî avêtibû ser teyîbê, çayci û li cem wî yekî îskoç hatin. Çaycî got ‘ev kî ye dibêje’. Min got ‘Nasir Rezazî dibêje.’ Muzîka Rezazî gelekî li xweşiya îskoç çûbû. Em li ser muzîka kurdî hinekî peyivîn. Piştî axaftinê gelekî matmayî man, beriya vê axaftinê bi awayekî din nêzî muzîka kurdî dibûn. Piştî vê axaftinê nêrînên wan ên der barê muzîka kurdî de guherîn." Koken, dîsa careke din kaseteke Şeroyê Biro bi yekî Zonguldakî dide guhdarîkirin. Ew kes matmayî dimîne û ji bo dengê Şeroyê Biro dibêje ‘Ev kes dengê xwe wek ensrumental bi kar tîne’ û gelekî di bin tesîra Şeroyê Biro de dimîne.


XEBATÊ BERFIREH DIKE

Koken, da zanîn ku dê pêşerojê xebatên xwe berfireh bike û heta niha tenê piranî bi avayekî kaset dikirî, der heqê muzîka kurdî de lêkolîn dikir. Koken, destnîşan kir ku ew ê der heqê hunermendên kurd û gelek kasetên nayê zanîn lêkolînê bike û wan berhev bike. Koken, axaftina xwe wiha dirêj kir: "Heke derfetên mirov nîn be, çêkirina arşîvan gelekî zehmet e. Ji ber ku ji bo çêkirina arşîvan, mirov xwe bigihîne gelek cihan. Em bêjin Şakiro çûye gundekî Xinisê tenê li wir stran gotiye û ev stranên wî hatiye qeydkirin û herdu wiha gelek hunermendên wiha hene, gihîştina van kasetên berê gelekî zehmet e. Lazim e tu her tim li ser van lêkolînan çêbikî û bigerî. Ez dixwazim di pêşerojê de xebateke wiha berfireh bikim."


MUZÎKA BIYANÎ

Koken, ragihand ku bi muzîkên biyanî re jî eleqedar dibe û muzîka biyanî jî dişopîne. Koken niha muzîkên hînd û muzîkên Îranê berhev dike û gelek caran bi mirovên gelên din re li ser înternetê û bi riyên din li ser muzîkê dikeve nava nîqaşan û muzîka kurdî bi wan dide nasîn. Koken, der heqê muzîkên biyanî de hestên xwe wiha anî ziman: "Her muzîka gelekî ji bo wî gelî rengek e. Niha tu muzîkekî pir hindik guhdarî bikî pir hindik tu dikarî bêjî ew muzîka kîjan gelî ye. Ji bo muzîka kurdî ev çiqas hindik be jî mirovên din guhdarî bikin dikarin jê derxin ku ev muzîka kurdî ye. Di muzîkê de formên gerdûnî hene gerek muzîka kurdî jî cihê xwe di nava muzîka gerdûnî de bigire. Tu nikarî bêjî ya te ji te re bimbarek be an jî nikarî van muzîkan nebînî."


GELEK KES NAYÊN NASÎN

Koken, di axaftina xwe de anî ziman ku gelek hunermendên kurd nayên nasîn û Koken bilêvkir ku piranî ên populer tên nasîn û axaftina xwe wiha dirêj kir: "Memoyê Silo heye niha li Moldovayê dijî lê kesek zêde wî nas nake. Hê jî gelek kes Aram Tîgran û Kavîs axa, Tehsîn Teha, nas nakin. Mesela kesên li Hewremanê wek Peyvan Caff, Erdalan, Farzîn, dîsa yê Rojhilatî Nasir Rezazî, Baxtiyar Salih nas nakin.".(Çetîn Altun)
 

REKLAM

REKLAM

kurdish hip hop kürtçe hip hop kürtçe rap mûzika kurdî kurdish music ziman zimanê kurdi kurdish language hiphopa kurdi kurdce rap kurdish rap serhado xewna ji